Seramik Döşeme

20 06 2011

fayansdemenaslEğer mekanınıza seramik döşetmeye karar verdiyseniz, bu konuda dikkat etmeniz gereken genel hususlardan bahsedelim. Seramik, önemli ve güzelliği olan bir uygulamadır. Bu nedenle yazı biraz uzun olacak.

Öncelikle, seramiğe "fayans" ya da "karo" ismini yakıştıranlara küçük bir açıklama. "Yer seramiği", ve "duvar seramiği" isimlerini kullanarak, muhtemel yanlış anlaşılmalardan kurtulmalısınız.

Seramik, özellikle banyo, wc, mutfak gibi ıslak hacimlerde kir ve su tutmama özelliği yüzünden tercih edilen bir malzemedir. Bu nedenle size ıslak hacimlerde yapılacak seramik uygulamalarını, malzeme seçimi, seramiğin püf noktaları, yapıştırma çeşitleri ve yapıştırıcılar, uygulama öncesinde yapılması gerekenler ve uygulamada dikkat edilecekleri uygulama başlıklarıyla aktaracağız.

Seramik seçiminde dikkat edilmesi gereken hususlar.

Yer seramikleri ile duvar seramikleri birbirlerinden farklıdır. Bu nedenle uygulama yapacağınız alanları ölçerken zemini ayrı, duvarları ayrı not edin. Bu alanların m2 cinsinden ölçümlerini yazdığınız kâğıda mutlaka hesap yöntemlerinizi, duvarların tek tek boylarını ve yüksekliklerini de not edin.

Ne kadar basit olursa olsun, bir kroki eklemenizi tavsiye ederiz. Aksi halde, kağıdınızdaki rakamların hangi duvara ait olduğunu unutabilirsiniz.

Bütün bunlar çok karmaşık geliyorsa, daha uzun ama çok güvenli bir yol daha var. Mevcut seramiklerin bir tanesinin eni ve boyunu ölçüp, duvarda o seramikten kaç tane olduğunu saymak…

Mekanınızı ölçerken içbükey köşelerle dışbükey köşelerin adetlerini de not almayı unutmayın. Bu köşelere denk gelen yerleri incelemenizi tavsiye ederiz. İçbükey köşeler yeterince temizlenmeye izin veriyor mu? Dışbükey köşelerdeki seramiklerin kenarları sağlam ve temiz mi? Bunlara elinizden geldiğinizce dikkat etmeniz gerekir.

Son olarak, seramik miktarlarınızı %5 ila %10 oranında artırmanız gerekecektir. Ne kadar titiz de olsa, ustalar seramikleri kırar, keser ve ziyan ederler. Üç tane seramik için tekrar satıcıya gitmek zorunda kalmayın.

Artan seramikler canınızı sıkmasın. Yıllar sonra oluşabilecek küçük kazalarda yedek olarak kullanırsınız.

Seramikler, makine parçaları gibi üretilemediğinden, her imalatta ayrı bir renk çıkar. Biz buna "fırın farkı" diyoruz. Seramiklerinizin "tek fırın ürünü" olduğundan emin olun. Kutularında aynı marka ve aynı isim yazdığı halde aralarında ne kadar bariz farklar olabileceğini acı bir deneyle öğrenmeye çalışmayın.

Seramikler genellikle 1 m2 lik kutular içinde satılır. Küsuratlı rakamları yuvarlamanız gerekecektir.

Seramik yapıştırıcılarında şu hesabı kullanabilirsiniz.

1 m2 alan için yaklaşık 4,5 kg yapıştırıcı gerekir.

1 m2 alan için yaklaşık 0,5 kg derz dolgusu gerekir.

Ancak bu hesaplar seramiğin ebatlarına, zeminin durumuna ve ustalığa göre değişebilmektedir. Satıcınızda bulunan tablodan kontrol etmenizde fayda var.

Bu rakamlarla gittiğiniz satıcıda kataloglara bakarken zemin için zemin seramiği, duvar için duvar seramiği kataloglarına bakmanız gerektiğini tekrar hatırlatırım. Duvar için beğeneceğiniz duvar seramiğini yere de yapıştırmanız mümkün değil. Ama tersi (biraz pahallıya gelse de) mümkün.

Seramik kataloglarında gördüğünüz seramiklerin gerçeklerine mutlaka dokunun. Bazı seramiklerde pütür ya da dalga gibi efektler kullanılmış olabilir.

Wc ya da küçük banyo gibi alanlarda 20×20 den büyük seramik kullanmayın. Bu, en çok düşülen hatadır.

Basit bir açıklama yapacak olursak, genellikle wc lerin tabanı 120 cm x 100 cm civarındadır. Bir tarafında ise yaklaşık 50 cm x 70 cm ebatlarında bir yer işgal eden wc taşı vardır. Geriye kalan yer ise 50 cm x 100 cm dir. Bu alana sadece 3 tane 33 cm x 33 cm?lik seramik girer. Geriye kalan seramiklerin hepsini kenarından ya da köşesinden keserek döşemek gerekir. Bu durumda 33 x 33 lük seramik döşemenin de bir anlamı kalmaz. Küçük seramik sevmeyenlere önerim, bütün alanı 2 ya da 4 parça ile kaplayacak büyüklükte seramik yada mermer kullanmaları olabilir.

Bu tür mekanlarda en iyi seçim 10×10 ile 20×20 arasında bir seramiktir. İdeali 15×15 olsa da, bu ebatta seramik bulmak güç. Belki Çanakkale Seramik ya da Hitit Seramik?te birkaç model bulabilirsiniz.

10×10 ile 20×20 arasında bir kıyaslama yapacak olursak; bir tane 20×20 nin kapladığı alan için 4 tane 10×10 seramik gerekmektedir. Bu durum fiyatlara yansımaz, zira seramikler adetle değil m² ile satılır.

Asıl sorun, 4 tane 10×10 seramiğin arasındaki derzlerdedir. Bu kadar çok miktarda derz, daha kolay kirlenir ve kiri daha çok belli eder.

(Derzlerin kirlenmemesi için alınabilecek önlemi birazdan anlatacağız.)

Öte yandan, 10×10 seramikler, neredeyse hiç bir seramiği kesmeden döşeyebilmenizi sağlar. Yarım seramiklerin o çirkin görüntüsü olmadan döşeme yapabilmek mekana kusursuzluk katar.

Duvar için seçilen seramik ile yer seramiği arasında bir ahenk olmalıdır. Her yönden birbirine zıt seramikler seçmek, baştan savma bir görüntü yaratır. Kaliteyi belli etmek için duvar seramiğinin aynı ebadında, mümkünse kare formda seramikler seçmelisiniz.

Eğer duvarda desen olsun istiyorsanız, yer seramiğinin rengi, bu desende bulunan renklerden birinin aynısı olsun. İstediğiniz desene sahip kare formlu bir duvar seramiği bulamadıysanız dert etmeyin. Kaliteyi korumak için duvara normal bir dizilişle dikdörtgen seramik, yere ise çapraz döşenmiş kare formlu seramik döşeyebilirsiniz. Bu da son derece hoş sonuçlar doğuracaktır.

Dar mekanlar için parlak seramik seçmenizde hiç bir mahsur yoktur. Ama giriş holü, antre ya da mutfak gibi daha geniş ve aydınlık olan zeminler için mat seramik seçin. Bu tür alanlarda kullanılan parlak seramikler ucuz bir görüntü oluşturur.

Duvarda bordür isteme imkanınız var. Bordür seçimine dikkat edin. Bordür, tek başına mekana güzellik katamaz. O, duru bir duvar-zemin kombinasyonuna ince bir heyecan katar. Yeri ve kalınlığı çok önemlidir. Çocuksu bir mekan elde etmek için, duvar seramiği ile aynı ebatta ve aynı fon rengine sahip olup, üzerine küçük resimler ya da mekana uygun figürler resmedilmiş seramiklerden bir bordür döşemeniz en uygunudur.

Bu tür bir bordür, yerden 120 ila 140 cm yükseklikte olmalıdır. Bir sırası bu mesafede olmak şartıyla ikinci bir sıra tavana yakın bir mesafeye döşenebilir.

Abartıya kaçmayın, çirkin görünür.

Bordür ile daha ciddi ve köklü bir görüntü elde etmek istiyorsanız duvar seramiğinin kontrastı renkte (eğer zemin seramiği ile duvar seramiği arasında renk farkı var ise bordürleriniz zemin seramiğinin renginde olsun) 10cm den daha ince bir bordür seçin.

Bu bordürleri 120 cm mesafeden geçirirseniz mekanınız daha yüksek gözükür.

180 cm ila 200 cm den geçirirseniz biraz daha geniş görünen bir mekanınız olur.

Seramiklerin üst yüzeyi sır ile kaplıdır ama yan taraflarında sır yoktur. Bu durum başta dikkat çekmeyen ama uygulamada insanı çaresiz bırakan bir duruma neden olur. Duvar seramiklerini döşerken dışa dönük sivri köşelere gelindiğinde bu sırsız kenarlar sırıtmaya başlar.

Bu tür kenarları gizlemek için üretilmiş "seramik için köşe profilleri" nden uygun olanını alıp, seramik ustanıza teslim ederseniz sorun kalmaz.

Bu profillerden kaç adet ve kaç metrelik gerekeceğini yaptığınız ölçümlerle belirlemiştiniz. Dikkat edilmesi gereken şey, profilin boyu ile tavan yüksekliğinin arasındaki ilişkidir. Ucuca eklenen köşe profilleri her zaman iyi durmaz.

Derzler

Seramiklerin arasında kalan 2 mm ila 10 mm arasındaki boşluklar seramiğinize ve mekanınıza değer katmaya da yarar.

Derz rengi seçimi, seramik seçimi kadar önemlidir. Sıradan bir seramiği, parlak bir derz rengi ile çok ahenkli ve hoş göstermek mümkündür.

Örneğin beyaz seramikle birlikte kullanılan gök mavisi banyolara çok yakışacaktır. Ya da parlak turuncu çizgiler mutfağınızda çok hoş durabilir.

Elbette renkleri tartışmayacağız. Önemli olan, kendi zevkinizi ararken, elinizdeki imkanları gözden geçirmektir.

Derz kullanmadan da döşenebilecek seramikler mevcuttur. Şu ana kadar seramik ebatlarından bahsederken 20×20 ya da 10×10 gibi ölçüler kullandık.

Derzli döşenecek seramiklerde bu ebatlar tam 20 cm değildir. 19,7 cm ile 19,8 cm arasında olur. Geriye kalan 2 veya 3 mm boşluk ise "derz payı"dır.

Seramikleri döşerken derzlerin düzgün olabilmesi için "derz artısı" almanız gerekir.

Derz artıları 1000 adetlik paketler halinde satılır ve fiyatı da pahalı sayılmaz. İçinde 1000 adet derz artısı bulunan bir paket, banyo, wc ve mutfağınızı yapmaya yeterli gelecektir.

Derz artıları 2 mm den 10 mm ye kadar değişik kalınlıklarda olur. Uygun kalınlığı seramikçinizle ya da ustanızla birlikte seçmenizde yarar var.

20×20 ebadında seramikler için 3 mm derz artısı yeterli olacaktır. 33×33 ler için 5 mm veya 6 mm derz artılarını tavsiye ederiz.

Derz kullanmadan döşenecek seramiklerde bu ebatlar "tam 20 cm" ya da "tam 10 cm" gibi olmalıysa da, böyle seramik bulmakta güçlük çekebilirsiniz. Bu durum, duvar ile yer seramikleri arasında hassas bir uyum arayanlardan başkasını etkilemez.

Derzler konusunda dikkat edilmesi gereken başka bir konu da, derz malzemesinin kimyevi özellikleridir.

Bazı mekanlarda kimyasal maddelerin fazlalığı sonucu derzlerde aşırı kirlenme ya da oksitlenme sonucu kararmalar görünür. Eğer seramik döşeyeceğiniz alan böyle bir yer ise, epoksili derz dolgusu almanız gerekir.

Bu malzeme, diğerinin 5 katına yakın bir fiyatla satılır ama sonuçları tatmin edicidir. Bu arada epoksinin zehirli bir madde olduğunu, uygulamanın ardından 3?4 saat içinde el ve göz ile temasından kaçınmanız gerektiğini hatırlatırız. Uygulama yapılan mekan yeterince havalandırıldıktan sonra epoksinin sağlığa zararlı bir yanı kalmaz.

Süpürgelik

Banyo, wc gibi hem duvarda, hem zeminde seramik kaplanan alanlarda süpürgelik yapmanıza gerek yoktur. Bu tür köşelerin temiz kalabilmesi için seramik için köşe profilinin içbükey olanını kullanabilirsiniz.

Hol, antre gibi alanlarda sadece zemine seramik döşeyecekseniz, süpürgelik detayını düşünmeniz ve bu işe uygun seramik almanız gerekebilir.

Genellikle zemin seramiklerinin uygun ebatta kesilmiş olanları süpürgelik olarak kullanılmaktadır. Bu işi ustanız yapabilecektir.

Elbette ahşap süpürgelik gibi alternatif uygulamalar da mevcuttur. 10 ila 15 cm arasında bir yükseklikte kesilmiş MDF lere, seramiğinize ya da duvarınıza yakışan kontrastta lake boya yaptırabilirseniz oluşan güzeeliğin tadına doyulmaz. MDF süpürgelikleri monte ederken vida ya da çivi başı görmek istemediğinizi ahşapçınıza sipariş anında söyleyin. "Gizli montaj" yöntemini biliyor olması gerekir.

Süpürgelik konusunda size düşen, bu iş için malzeme tedarik etmek ve daha önemlisi mevcut süpürgelikleri gözden geçirmektir.

Eğer mevcut süpürgeliğiniz mozaikten yapılma ise o süpürgelikleri kırdırmanızı tavsiye ederiz. Düz bir duvara yapıştırılacak seramik süpürgelik, duvardan 2cm çıkıntı yapacaktır. Bu çıkıntının üst kısmı çok çirkin görünür, temizlenemez ve dolap gibi şeylerin duvara yaslanmasına engel olur.

Buna engel olmak için, süpürgelik gelecek yerleri uygun yükseklikte ve duvar yüzeyinden 3cm derinliğinde kırdırmanız gerekir. Böylece seramik süpürgeliğinizi "duvara sıfır" yaptırabilirsiniz.

Eğer banyo, wc gibi alanlarda elektrik ve su tesisatı tamiratı yaptırıp, daha sonra seramik kaplatmak gibi bir düşünceniz varsa tesisatçılarınıza şu cümleyi söyleyin.

"Ben bu duvara şu ebatlarda seramik aldım. Bütün armatürleri, elektrik düğmelerini ve prizleri, dört seramiğin birleşeceği köşelere denk getirin!"

Ustaların diğer sorularına ve itirazlarına cevap vermek size düşüyor. Bilmeniz gereken yegâne şey, tüm ustaların bunu yapabilecek kadar bilgili olması gerektiğidir.

Bu çabamız da "mükemmel mekan" arayışından başka birşey değil. Seramiklerin gelişigüzel köşelerine dağılmış düğmeler, prizler ve armatürlerin görüntüsün sizi rahatsız edebileceği varsayımından yola çıkıyoruz.

Yapıştırma

Seramik yapıştırma işiyle ilgili en önemli dört kural şunlardır.

1* Duvar eğri ise seramik eğri olur. Bunun tek çaresi "harçlı yapıştırma" yöntemidir.

2* Harçlı yapıştırma yöntemi ile yapılan duvarlarda, harçların arasında kalan boşluklar böcek yuvası olarak kullanılabilir.

3* En iyi yöntem, düz bir duvar elde edip, seramikleri seramik yapıştırıcısı ile yapıştırmaktır.

4* Seramiğin üstüne seramik yapıştırılmaz. Çok özel yapıştırıcılar kullanmak şartıyla teknik olarak mümkün olsa da, mekanınızı daraltır, evinize fazladan tonlarca yük getirir, gelecekte karşılaşabileceğiniz tesisat arızalarının kaynağına erişmeye çalışırken çıldırmanıza neden olabilir.

Uygulama ve sonrası

Ustalar işe duvardan başlarlar. Yerden bir sıra seramik gelecek kadar yeri boş bırakır, o alana bir mastar koyar ve bu mastarın üzerine seramikleri dizmeye başlarlar.

Yukarıya kadar tüm seramikleri bitirince zemin seramiklerini döşemeye başlarlar.

Zemin seramikleri bitince en az bir gece bekleyip derz dolgusunu uygulamaya geçerler. Derz işleminin hemen öncesinde, duvarların en altında kalan bir sıra eksik seramiği de yapıştırmayı ihmal etmezler.

Derz dolgusu da tamamlanınca, 1 gün süreyle seramiklerin üzerine basmak yasaktır. Bastığınız yer oynar ve sonsuza dek eğri kalır.

Seramiğin doğru yapılıp yapılmadığını kontrol etmenin en uygun yolu, temiz bir mastar alıp hem enine, hem boyuna duvara tutmak ve mastarla duvar arasında kalan boşlukları göz ile kontrol etmektir. Eğer seramiklerin döşenmesinde bir eğrilik varsa hemen kendini belli eder.

Başka bir yöntem de oyuncak olarak kullandığımız "laser pointer" lardan faydalanmaktır. Lazerin ışığını bütün duvarın yüzeyini yalayacak şekilde yerleştirin, tüm seramiklere aynı anda değebileceği bir açı bulmaya çalışın. Mümkün olmuyorsa eğrilik var demektir.

Zemin için uygulanacak pratik ve acımasız bir kontrol ise madeni bir parayı hızla yuvarlamaktır. Eğer para zıplarsa orada bir tümsek var demektir. Bu kontrolü her iki yönde de birkaç kez yapmanızı öneririm.

Su giderine doğru eğim olması gereken banyo, wc gibi alanlarda mastarla beraber su terazisi de kullanmak gerekir.

Bu işlemin ayrıntıları hakkında biraz bilgisi olanlara uyarı, su terazisinin her iki yönde de aynı değeri gösterdiğinden emin olun. Bozuk terazilerin sizi kandırmasına izin vermeyin.

Derzler kuruduktan sonra fazla su kullanmadan, nemli bezlerle zemin ve duvarları silebilirsiniz.

Aralarda kalan minik derz artıklarını ovalamaya uğraşmayın. Onlar çok sonradan da çıkabilir. Önemli olan kaba parçalardan kurtulmak ve seramiklerin üzerinde toz haline gelen izleri havaya karışmadan bertaraf etmektir.

3 gün boyunca günde bir defa derzleri biraz ıslatıp kendi haline bırakın.

Derz dolguları tamamen yerine oturunca banyonuzu istediğiniz gibi yıkayabilirsiniz.

Kolay Gelsin !..








Takip Et

Her yeni yazı için posta kutunuza gönderim alın.

Diğer 1.698 takipçiye katılın